---

زمینه و هدف: نهفتگی دندان مولر سوم فک پایین (Mandibular third molars: M3M) بایستی بلافاصله پس از تشخیص، تحت درمان قرار گیرد. این مطالعه به منظور تعیین فراوانی انواع الگوهای اسکلتی صورت در افراد دارای مولر سوم نهفته فک پایین انجام شد.

روش بررسی: این مطالعه توصیفی تحلیلی گذشته‌نگر روی ۳۱۲ رادیوگرافی سفالومتری لترال و ۳۱۲ رادیوگرافی پانورامیک مراجعین (۱۳۰ مرد و ۱۸۲ زن با میانگین سنی 23.51±2.73 سال) دارای دندان مولر سوم نهفته دوطرفه فک پایین به بخش ارتودنسی دانشکده دندانپزشکی بابل در سال‌های 1400-1388 (دوره 12 ساله) انجام شد. الگوهای اسکلتی ساژیتال با استفاده از زاویه ANB و Wits appraisal مورد بررسی قرار گرفتند. نوع صورت با استفاده از زاویه محوری صورت به مزوفاسیال، براکی‌فاسیال و دولیکوفاسیال طبقه‌بندی شدند. طول فک پایین اندازه‌گیری و به کوتاه، نرمال و بلند طبقه‌بندی شد. میزان نهفتگی مولر سوم فک پایین با استفاده از طبقه‌بندی وینتر و سیستم Pell & Gregory به صورت رادیوگرافی ارزیابی شد.

یافته‌ها: الگوی رشد دولیکوفاسیال شایع‌ترین (39.7%) و پس از آن براکی‌فاسیال (34%) و مزوفاسیال (26.3%) تعیین شد (P<0.05). کلاس اسکلتی I شایع‌ترین (44.6%) بود و پس از آن کلاس II (40.4%) و کلاس III (15.1%) قرار داشتند (P<0.05). طول فک پایین بلند 45.8%، طول فک کوتاه 30.8% و طول فک طبیعی 23.4% تعیین شد (P<0.05). شایع‌ترین نوع نهفتگی M3M مزیوانگولار (50%) بود و پس از آن عمودی (33%)، افقی (10.3%) و دیستوانگولار (6.7%) تعیین شدند (P<0.05). طبق طبقه‌بندی Pell & Gregory نهفتگی‌های کلاس A (45.8%) و B (45.8%) به طور قابل توجهی بیشتر از کلاس C (8.3%) تعیین شدند. در مورد رابطه راموس، کلاس P1 (47.4%) و P2 (44.9%) شایع‌تر از P3 (7.7%) تعیین شدند (P<0.05).

نتیجه‌گیری: الگوی دولیکوفاسیال، طول فک پایین بلند و کلاس II اسکلتال در بین بیماران دارای دندان عقل نهفته شایع‌ترین بودند. مزیوانگولار، کلاس A/B و کلاس P1 شایع‌ترین انواع نهفتگی بودند. این یافته‌ها احتمال وجود ارتباط بین مورفولوژی اسکلتال صورت و نهفتگی دندان عقل را برجسته می‌کند.

---

زمینه و هدف : علی‌رغم اجرای استراتژی درمان کوتاه مدت تحت نظارت مستقیم (DOTs) هنوز سل یکی از ده علل مرگ و میر در کشورهای در حال توسعه است. عدم پذیرش درمان سل، رژیم‌های درمانی نامناسب، ضعف اجرایی و مدیریتی برنامه‌های کنترل سل باعث افزایش بروز آن شده است. این مطالعه به منظور تعیین ارتباط کیفیت پیروی از دستورات دارویی با سطح آگاهی و نگرش بیماران مبتلا به سل در شهر اهواز انجام گردید. روش بررسی : این مطالعه توصیفی تحلیلی روی 167 بیمار بالای 12 سال مبتلا به سل تحت درمان در مراکز بهداشت شهر اهواز؛ طی مهر ماه لغایت بهمن ماه سال 1387 انجام شد. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه، مشاهده، آزمایش خلط و آزمایش ادراری پوتس کوزارت استفاده شد. روایی پرسشنامه به وسیله روش اعتبار محتوا و پایایی آن با روش انسجام درونی ابزار و ضریب آلفاکرونباخ 0.81 صورت گرفت. برای بررسی ارتباط بین متغیرها از آزمون کای‌اسکوئر استفاده شد. یافته‌ها : نتایج نشان داد که 52.7% بیماران پیروی کامل، 35.3% پیروی نسبی و 12% پیروی ضعیف از رژیم دارویی داشتند. ارتباط بین کیفیت پیروی از دستورات دارویی با سطح آگاهی و نگرش بیماران ارتباط آماری معنی‌داری داشت (P<0.05). نتیجه‌گیری : این مطالعه نشان داد که تنها نیمی از بیماران پیروی کامل از دستورات دارویی داشتند. آگاهی و نگرش بیماران در کیفیت پیروی از دستورات دارویی مؤثر بود. گنجاندن برنامه آموزشی مدون و مداوم در پروتکل درمانی بیماران ضروری می‌باشد.

---

زمینه و هدف : نقص توجه / بیش فعالی اختلالی شایع در دوران کودکی با شیوع 5-3 درصد است. این مطالعه به منظور مقایسه اثر رفتاردرمانی، دارودرمانی و روش توأم رفتار و دارودرمانی بر کاهش علایم اختلال نقص توجه / بیش فعالی کودکان انجام گردید. روش بررسی : این مطالعه شبه‌تجربی روی 40 دانش‌آموز پسر دوره ابتدایی شهر گرگان در سال تحصیلی 90-1389 انجام شد. کودکان به‌طور غیرتصادفی در چهار گروه کنترل، رفتاردرمانی، دارودرمانی (ریتالین، 10 میلی گرم سه بار در روز) و روش توأم رفتار و دارودرمانی قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از مقیاس درجه‌‌بندی کانرز فرم والدین (منزل) و فرم معلم (مدرسه) جمع‌آوری شد. اثربخشی مداخله در پیش‌آزمون و پس‌آزمون طی هشت هفته مورد مقایسه قرار گرفت. یافته‌ها : علایم اختلال نقص توجه / بیش فعالی به‌طور معنی‌داری در هر سه گروه رفتاردرمانی، دارودرمانی و روش توأم رفتار و دارودرمانی کاهش یافت (P<0.05)؛ اما این کاهش علایم در گروه دارودرمانی و روش توأم رفتار و دارودرمانی بیش از گروه رفتاردرمانی بود. نتیجه‌گیری : دارودرمانی و ترکیب رفتار و دارودرمانی اثر مشابهی در کاهش علایم اختلال نقص توجه / بیش فعالی کودکان دارند.

---

زمینه و هدف: ﻳﻜﻲ از شاخص‌های سلامت در انسان طبیعی بودن تعداد و ابعاد سلول‌های خونی است. این مطالعه به‌منظور انجام غربالگری بیماری‌های خون و خونریزی دهنده مراجعین به بخش بیماری‌های دهان دانشکده دندانپزشکی یزد اجرا گردید.

روش بررسی: این مطالعه توصیفی تحلیلی به روش مقطعی روی 273 بیمار مراجعه کننده به بخش بیماری‌های دهان دانشکده دندانپزشکی یزد طی سال‌های 95-1394 انجام شد. اطلاعات سن، جنس، بیماری سیستمیک و نوع آن، تاریخچه پزشکی و معاینات بالینی بیماران و نیز نوع تست‌های درخواستی فوق و علت درخواست ثبت گردید.

یافته‌ها: تست‌های خونریزی‌دهنده و انعقادی برای 63 نفر (23.4%) و CBC برای 210 نفر (76.9%) درخواست شده بود. نتایج آزمایش شمارش کامل سلول‌های خونی افراد مبتلا به بیماری سیستمیک (53 مورد، 25.2%) در اکثر موارد طبیعی بود. بیشترین بیماری سیستمیک به‌ترتیب شامل بیماری‌های قلب و عروقی (56 درصد) و اختلالات خونریزی دهنده (19 درصد) تعیین گردید. بیشترین درصد غیرطبیعی بودن اجزایCBC مربوط به توزیع غیرطبیعی نوتروفیل‌ها (84.9%) بود. بین نتایج آزمایش‌های CBC و اجزای آن و نیز BT،PT، PTT با سن بیماران ارتباط آماری معنی‌داری یافت نشد. میزان Hb، شمارش پلاکت و INR تفاوت آماری معنی‌داری با سن بیماران نشان داد (P<0.05). نتایج آزمایش‌های شمارش پلاکت، WBC، PT، لنفوسیت، نوتروفیل، RBC، Hb، MCV و MCH در مردان نسبت به زنان تفاوت آماری معنی‌داری نشان داد (P<0.05).

نتیجه‌گیری: نتایج اکثر تست‌های آزمایشگاهی خونی و انعقادی بیماران در این مقطع زمانی طبیعی بود که می‌تواند نشان‌دهنده آمادگی مراجعین برای تحمل درمان‌های دندانی باشد. نتایج این مطالعه باعث کاهش تقاضای غیرضروری تست‌های آزمایشگاهی و هزینه‌های وارده به بیمار در صورت بررسی دقیق تاریخچه بیماری و یافته‌های بالینی بیماران می‌شود.